Na meermalen uitstel is het er nu toch van gekomen, de nieuwe Wet plan van aanpak witwassen die contante betalingen boven de 3.000 euro verbiedt, is nu ook door de Eerste Kamer aangenomen. Afgelopen dinsdag 10 juni stemde een meerderheid in de Eerste Kamer voor aanname van de wet. In de wet is geen ingangsdatum opgenomen, waardoor de keuze hiervoor nu bij de regering ligt. De procedure is dat de wet middels Koninklijk Besluit wordt getekend en pas na publicatie in de Staatscourant in effect treedt. Voor ondernemers en particulieren blijft het dus onduidelijk wanneer de wet werkelijk in werking treedt, hoewel het er op lijkt dat dit voor 1 januari 2026 in werking treed.
Hoe zit het precies met contante betalingen in Nederland? Momenteel is het nog zo dat contante betalingen tot 10.000 euro zijn toegestaan. Ook bij Holland Gold kunt u tot 10.000 euro nog steeds anoniem bestellen, telefonisch eens per maand. Vanaf 2027 wordt deze limiet van tienduizend euro hoogstwaarschijnlijk Europees breed beleid. De diverse lidstaten kunnen echter onder die grens gaan zitten. Zo geldt in Frankrijk een verbod op contante betalingen boven de 1.000 en in België 3.000 euro. De nu aangenomen Wet plan van aanpak witwassen is een aanscherping op de bestaande Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme, beter bekend als de wwft. Daarmee zal een verbod op contante betalingen boven de 3.000 euro binnen enkele maanden ingaan.
De wet is niet onomstreden. “Weer extra burgerbetutteling door een al verstikkende overheid, opnieuw extra vrijheidsbeperking en weer meer werk voor toezicht en verantwoording. En voor degenen die zich afvragen waarom jonge ondernemers massaal ons land verlaten, is hier het antwoord,” bracht Fractie Kemperman in tijdens de stemming in de Eerste Kamer.
Een motie om de limiet toch op 10.000 euro te houden sneuvelde. Overigens net als drie van de vier voorstellen uit de wet zelf. Driekwart van de wet haalde het niet door de Tweede Kamer, dat is vrij uniek. Dit ging om voorstellen om instellingen meer gegevens met elkaar te laten delen, bedrijven uitgebreidere clientonderzoeken uit te laten voeren en banken transacties gezamenlijk te laten monitoren. Deze voorstellen vervielen als reactie op maatschappelijke kritiek. Ook werden zorgen geuit door Raad van State en Autoriteit Persoonsgegevens. Een gedeelte van de vervallen wetgeving zal echter in de toekomst Europees geregeld gaan worden.
De inzet van de huidige wet is het tegengaan van criminaliteit, door witwassen te bemoeilijken met een verbod op contante transactie boven de 3.000 euro. Volgens schattingen van De Nederlandse Bank wordt er jaarlijks 13 miljard euro witgewassen in Nederland. “Mijn fractie heeft niet de illusie dat witwassen door deze wet volledig zal verdwijnen,” stelt Aerdts van D66 tijdens de behandeling van de wet in de Eerste Kamer: “maar de wet maakt witwassen, en daarmee de criminaliteit, minder aantrekkelijk en winstgevend en Nederland veiliger.”
Tegelijk werd de vraag opgeroepen of de wetgeving bepaalde ondernemers niet onterecht criminaliseert. “Het doen van een transactie in contanten groter dan 3.000 euro wordt daarmee een strafbaar feit. Hiermee wordt een bloemist –die op verzoek van het bruidspaar de bloemen voor de bruiloft contant afrekent na afloop van de bruiloft– terstond een verdachte crimineel,” legde de Kroon van de BBB voor tijdens dezelfde wetsbehandeling.
Diverse partijen brachten complicaties voor ondernemers naar voren. Minister van Heinen gaf aan met toezichthouders in conclaaf te willen over specifieke gevallen. Ook haalde hij aan dat er vanuit VNO-NCW en MKB-Nederland juist nadrukkelijk om invoering van een simpel cashlimiet werd gevraagd. Dit omdat huidige antiwitwaswetgeving te complex is en te veel administratie met zich meebrengt voor ondernemers.
Een andere belangrijke kritiek op de wet volgde vanuit de hoek van de PVV, JA21, ChristenUnie en SGP: in het regeerprogramma had men besloten geen zogenoemde nationale kop op Europese regelgeving in te voeren. Volgens deze partijen wordt met de nieuwe wet die belofte gebroken. Van een nationale kop is sprake wanneer Nederlandse regelgeving verder gaat dan volgens Europese richtlijn noodzakelijk is. In reactie gaf Minister Heinen van Financiën aan dat het gebruik van een lidstaatoptie of nationale kop ditmaal noodzakelijk is, omdat het Europese limiet geen zoden aan de dijk zou zetten in bestrijding van witwaspraktijken.
Tijdens de wetsbehandeling onderschreven alle partijen, evenals Minister van Financiën Heinen, het belang van contant geld en het behoud van de mogelijkheid tot contante betalingen. Desondanks werd de grens op contante betalingen met grote meerderheid aangenomen. De wet is door de Eerste Kamer aangenomen met voorstemmen van: VVD, Groenlinks-PvdA, BBB, OPNL, D66, Volt, CDA, SP, PvdD, ChristenUnie en 50PLUS en tegenstemming door: SGP, PVV, FVD, JA21 en Fractie-Kemperman.
Het verbod op contante transacties van meer dan 3.000 euro zal hoogstwaarschijnlijk voor 1 januari 2026 ingaan. Dit komt mede doordat de invoering van een verbod op contante transactie, ongeacht de hoogte, een van de voorwaarden is voor het ontvangen van 600 miljoen uit het corona herstelfonds. Is de wet pas na die datum ingevoerd zou de Nederlandse staatskas dit bedrag kunnen mislopen.
Wat betekent dit voor het betalen met contant bij Holland Gold? Zodra de Wet plan van aanpak witwassen in werking treedt, zal ook bij Holland Gold het maximum van 3.000 euro voor contante transacties gelden. Dit kan al binnen enkele maanden het geval zijn. Het is nog voor korte tijd mogelijk om bestellingen te plaatsen tot 10.000 euro en deze contant te betalen.
Deze nieuwe wet zal ook invloed hebben op de anonieme orders. Deze orders kunnen enkel telefonisch en maximaal één keer per maand worden geplaatst. Holland Gold rekent geen aanvullende commissie voor het verwerken van contante betalingen. Voor meer informatie over het betalen met contant geld of het plaatsen van een anonieme bestelling belt u ons op het nummer van de klantenservice: +31 88 468 8400.