Volgens Bill Gross zijn staatsobligaties met deze historisch lage rente te risicovol geworden, omdat een stijging van de rente dan een veel grotere impact heeft op de waarde van de obligatie. Bill Gross werkte jarenlang voor obligatiebelegger Pimco en kent de obligatiemarkt dus als geen ander. Hij maakt zich al langer zorgen over een bubbel in staatsobligaties, want eerder dit jaar waarschuwde hij nog dat de grote berg aan staatsobligaties met negatieve rente op een dag als een supernova zal ontploffen.

Volgens Bill Gross zijn staatsobligaties tegen deze extreem lage rente zeer risicovol, omdat hij verwacht dat de inflatie in de toekomst weer zal toenemen.

"Een Amerikaanse staatsobligatie met inflatiecorrectie en een looptijd van 30 jaar levert vandaag de dag 1,6% op. Ik verwacht dat de inflatie met alle toekomstige verplichtingen als Medicare, Medicaid en andere sociale voorzieningen verder zal oplopen. Dan is een rendement van 1,6% zeer laag."

Bill Gross vindt staatsobligaties met lage rente te risicovol

Rente staatsobligaties naar dieptepunt

De rente op staatsobligaties is door de vlucht naar veilige havens en het stimulerende beleid van centrale banken tot een historisch dieptepunt gedaald. Deze week zakte de gemiddelde rente op de staatsobligaties in het Bank of America's World Sovereign Bond Index voor het eerst sinds het bestaan van dit beleggingsfonds onder de 1%. Tegelijkertijd bereikte de Amerikaanse 10-jaars rente een historisch dieptepunt van 1,32% en zakte de rente op Duitse en Nederlandse 10-jaars leningen naar nieuwe laagterecords van respectievelijk -0,2% en 0%. 

Wereldwijd hebben beleggers al $12 biljoen aan staatsobligaties met een negatief rendement in de portefeuille. Dat betekent dat de koers van de staatsobligatie hoger is dan de som van het geleende bedrag plus de totale rente over de totale looptijd van de lening. Bij een stijgende rente daalt de waarde van de obligatie, een risico dat veel beleggers volgens Bill Gross onderschatten.

Rente op index van staatsobligaties voor het eerst onder de 1% (Grafiek via Bloomberg)

Liquiditeit droogt op

Bill Gross maakt zich niet alleen zorgen over de extreem lage rente op staatsobligaties, maar ook over het gebrek aan liquiditeit in de markt. Dat licht hij verder toe op het moment dat hij op Bloomberg gevraagd wordt naar de gevolgen van de Brexit.

"De eerste slachtoffers van de Brexit waren - naast het Britse pond dat meer dan 10% onderuit ging - de vastgoedfondsen in het Verenigd Koninkrijk. Zes daarvan hebben hun deuren al moeten sluiten omdat beleggers hun geld weghalen, dat doet denken aan de subprime fondsen van Bear Stearns voor het Lehman debacle. De Britse vastgoedfondsen beheren £25 miljard en een kwart van deze fondsen is nu al gesloten. Dit is een indicatie dat er weinig liquiditeit in de markt is.

Centrale banken proberen de markten gerust te stellen door meer liquiditeit beschikbaar te stellen, maar zo lang die liquiditeit niet door het systeem kan stromen - in dit geval naar de vastgoedfondsen - dan kunnen er nog wel meer omvallen. Dit is iets waar ik me zorgen over maak."

Bill Gross ziet gelijkenissen tussen de huidige crisis en de val van effectenhandelaar Bear Stearns in het voorjaar van 2008, maar hij verwacht niet dat het nu net zo slecht zal aflopen. Ook waarschuwt hij beleggers voor het gebrek aan liquiditeit in de markt.

"Ik wil niet de vergelijking maken met de situatie in Lehman Brothers in 2008. De banken zijn nu beter gekapitaliseerd. Beleggers denken dat ze bij dit soort fondsen binnen een dag hun geld kunnen terughalen, maar in dit geval is duidelijk geworden dat het vastgoed niet verkocht kon worden en dat de fondsen niet genoeg liquiditeit hebben.

Beleggers beschouwen fondsen ten onrechte als een soort ATM waar ze makkelijk hun geld weer weg kunnen halen. Daar zouden de toezichthouders ook eens goed naar moeten kijken."