• Meer dan 50.000 tevreden klanten
  • AFM vergunning
  • Verzekerde en discrete levering

Actuele koersen (kg): Goud: €54,359 | Zilver: €660

1:00

Harry Geels: "Laten we eerst de euro repareren, voordat we een digitale euro maken"

Datum 24 nov. 2022   Categorieën Categorieën: Economisch Nieuws
Harry Geels:

 

In deze aflevering gaan Paul Buitink en Joris Beemsterboer in gesprek met Harry Geels, vermogensbeheerder bij Auréus en hoofdredacteur van de Financial Investigator. Geels constateert dat de samenleving de laatste twintig jaar is veranderd naar een soort corporate socialisme, waarin grote bedrijven steeds meer macht en zeggenschap hebben gekregen. Een zorgwekkende ontwikkeling, omdat er geen gelijk speelveld meer bestaat. De grote bedrijven verstoren de concurrentie in de markt dat remt volgens hem ook de innovatiekracht van de economie af.

Dit klimaat heeft volgens Geels de voedingsbodem gecreëerd voor platforms als het World Economic Forum, waar een aantal grote bedrijven zich samen met overheden bezig houden met het idee van een maakbare samenleving. Daar komen verschillende plannen uit voort, zoals bijvoorbeeld het idee van digitaal centralebankgeld en een digitale euro. Hij legt uit dat dat geen goed idee is zo lang de euro zelf niet naar behoren functioneert en schetst een aantal toekomstscenario's voor de euro.

Corporate socialism

Begin jaren tachtig zorgde deregulering voor meer economische groei. Maar de laatste twintig jaar is er corporate socialisme ontstaan. De macht van grote bedrijven is zo groot geworden dat ze in een positie zijn om samen te werken met overheden. Hun macht is enorm. Dat heeft geleid tot een economie die niet meer robuust is en aan innovatiekracht verliest. Hij noemt het corporate socialism, waar overheden en grote bedrijven samen nadenken over hoe de samenleving eruit moet gaan zien.

Geels ziet tegelijkertijd een nieuw soort egalitarisme ontstaan met een woke cultuur, neo-dekolonisatie, onteigeningen enzovoort. Als tegenbeweging is er ook een stroming die de scheiding der machten en de democratie wil herstellen en het gelijke speelveld in de economie probeert terug te brengen. Maar de woke stroming lijkt momenteel de meest dominante, ook omdat overheden en grote bedrijven vaak in deze richting denken en handelen.

Wat is het probleem met de euro?

Voortbordurend op deze analyse ziet Geels ook de nodige problemen met de euro. Dat was vooral een politiek project, waar de bevolking eigenlijk onvoldoende werd betrokken. Ook waren er voor de introductie van de euro veel kritische rapporten over de invoering van een Europese muntunie, omdat de economieën onderliggend te verschillend waren. De euro voldeed al vanaf het begin niet aan de eisen van een optimaal valutagebied.

Als we dan de voor en nadelen naast elkaar zetten, dan blijkt de euro volgens de analyse van Geels per saldo meer nadelen dan voordelen te bieden. Zo is het voordeel van een gezamenlijke munt volgens hem minder groot als betalingen toch elektronisch plaatsvinden en mensen geen munten en biljetten meer hoeven te wisselen. Dat was ten tijde van de invoering van de euro nog wel een argument, maar nu veel minder.

De euro solution matrix met de Matheo Solution

De belofte van de euro was dat landen meer naar elkaar toe zouden groeien, maar de cijfers laten zien dat er juist sprake is van divergentie in het eurogebied. Duitsland profiteerde van een relatief goedkope munt, terwijl de zuidelijke landen door de euro niet meer de mogelijkheid hadden om een eigen monetair beleid te voeren en de munt te devalueren. Dit zorgt voor steeds meer verdeeldheid tussen eurolanden. Zie ook de discussie over de begrotingstekorten en staatsschulden en het monetaire beleid van de ECB dat erop gericht is Italië te ondersteunen ten koste van de meer spaarzame noordelijke eurolanden.

Het is volgens Geels belangrijk om een muntunie te bouwen binnen een zone met gelijke economische groei. De grootste weeffout is dat de euro een gemeenschappelijke munt is voor een zeer diverse economische regio. Per saldo belemmert dat volgens hem de economische groei. De munt is voor sommige landen te duur, voor anderen juist te goedkoop. Dat geldt ook voor het rentebeleid. De rente had al veel eerder verhoogd moeten worden om bubbels op de huizenmarkten, aandelenmarkten en obligatiemarkten te voorkomen.

Wat Geels met zijn overzicht van alternatieven voor de euro probeert te bereiken is dat er een goede inhoudelijke discussie komt over de voor en nadelen van de munt. Dat is in lijn met het standpunt van Lex Hoogduin, die ook vindt dat er kritisch moet worden gekeken naar de kosten van het aanhouden van de euro versus de kosten van uittreding.

Hoe kunnen we de euro hervormen?

Het meest ongunstige scenario is om verder door te modderen of door een transferunie op te zetten, omdat we daarmee vooral de nadelen van de muntunie benadrukken. Wat bij een succesvolle euro hoort is gemeenschappelijk schuldpapier en een kapitaalmarktunie. Een Verenigde Staten van Europa, waar ook een begrotingsunie en kapitaalmarktunie bij hoort. Maar dan moeten we ook die stap zetten. Landen die niet aan de criteria voldoen moeten consequenties ondervinden. Of ze moeten de mogelijkheid hebben om uit de muntunie te stappen of ze moeten eruit worden gezet. Deze euro exit scenario's moeten er zijn, ofwel voor de zwakke landen ofwel voor de sterke landen. Zonder die exit mogelijkheid gaat het niet werken en blijft het doormodderen, aldus Geels.

Dat het niet makkelijk is om een muntunie tot een succes te maken blijkt wel uit de geschiedenis, want de meeste muntunies zijn ten onder gegaan. Er moet een politieke eenheid zijn en de economieën moeten op elkaar lijken. Anders zijn parallelle munten een betere optie. Of nog beter is volgens Geels de Matheo solution, waarin de euro het Europese betaalmiddel en rekenmiddel blijft, maar waarin men per land de euro omrekent naar lokale munten.

Het voordeel daarvan zou zijn dat landen kunnen devalueren of revalueren en een eigen rentebeleid kunt voeren. De euro komt dan meer los te staan van de nationale valuta in de eurozone. We zien dan twee prijzen, die in euro's en in de lokale munt. De vraag blijft natuurlijk wie hierover gaat beslissen.

Digitale euro?

De discussie over de digitale euro loopt volgens Geels teveel op de muziek vooruit, gezien de genoemde problematiek met de huidige euro. Deze problemen moeten eerst opgelost worden, voordat de ECB een digitale euro lanceert. De noodzaak van een digitale euro is ook nog niet goed bewezen. "Laten we eerst de euro repareren, voordat we een digitale euro maken."