Actuele koersen (kg): Goud €114.505 Zilver €1.628
    

Zomerspecial deel 2: Wat een wolf en een schip ons leren over goud en geld

Begin juli bezocht Holland Gold voor u het Rick Rule Symposium over mijnbouw en natuurlijke hulpbronnen in Florida, VS. Hier brachten twee keynotesprekers de bezoekers terug tot de kern: waarom geloven mensen in mijnbouw, grondstoffen en ‘hard assets’? Wat is de echte waarde van goud tegenover die van fiatgeld? Grant Williams trok een analogie met de wolf; Lynette Zang met het schip van Theseus. Wat hebben die twee met de waarde van goud te maken?

Lynette Zang schiet met een geldpistool dollarbiljetten af tijdens haar presentatie op het Rule Symposium 2026, fotografie door Holland Gold

Het schip en het goud

Lynette Zang, oprichter en CEO van Zang International, sprak vurig en strooide, met een geldpistool in de hand, dollarbiljetten over het publiek uit. Overheden drukken net zo lang fiatgeld bij totdat de dollar terugkeert tot zijn intrinsieke waarde: nul. Zang betoogt dat overheden de burger heel voorzichtig en stapsgewijs hebben laten wennen aan een systeem waarin je steeds verder verwijderd raakt van het echte geld: fysiek goud.

Hiervoor trekt ze een analogie met het schip van Theseus. Dit is een filosofisch concept: als je van een schip, na jaren van onderhoud en reparatie, één voor één elke plank hebt vervangen, is het dan nog hetzelfde schip? Volgens Zang hebben overheden het oude, door goud gedekte systeem sinds 1913 plank voor plank vervangen door een op schulden gebaseerd systeem. Dit ging zo langzaam dat het brede publiek het niet doorhad en de systemen alleen nog hetzelfde lijken. Zang legt dit proces in drie stappen uit: geld creëren, geld ontwaarden en geld vervangen.

De stappen van fysiek goud via een goudcertificaat naar een Federal Reserve-biljet, uit de presentatie van Lynette Zang, Rick Rule Symposium 2026 (bron: Rule Symposium).

1913 – Oprichting van de Federal Reserve: In het Amerikaanse financiële systeem gold lange tijd de goudstandaard. Dat betekende dat papieren dollars tegen een vaste officiële koers konden worden ingewisseld voor goud, en vice versa. Bepaalde bankbiljetten waren dus goudcertificaten. Een fysieke gouden munt van $20, zoals de $20 Liberty Head Double Eagle, kon worden ingewisseld voor een goudcertificaat van 20 dollar. Een jaar na de oprichting van de Amerikaanse centrale bank (Federal Reserve, Fed) werd in 1914 een derde ‘soort’ $20 in omloop gebracht: de Federal Reserve Note (bankbiljet). De Fed mocht deze biljetten met andere activa dekken dan alleen goud! 

1933 – De eerste ‘grote plank’ wordt daadwerkelijk vervangen: Met Executive Order 6102 van president Roosevelt werd goud bij het publiek weggehaald: burgers mochten niet langer zonder meer particulier beleggingsgoud bezitten (sommige munten en verzamelobjecten waren uitgezonderd). Zang ziet hierin een strategie: het publiek had twintig jaar kunnen wennen aan een systeem waarin een gouden munt van $20, een goudcertificaat van $20 (inwisselbaar voor fysiek goud) en een bankbiljet van $20 naast elkaar bestonden. Met een pennenstreek werden de eerste twee varianten grotendeels bij het publiek weggehaald. In de beleving van veel mensen had een bankbiljet van $20 echter dezelfde waarde en garantie. ‘Niets is minder waar’, stelt Zang.

1965 – Het zilver wordt uit de Amerikaanse dime en quarter gehaald, met als gevolg dat een Amerikaans dubbeltje van na 1965 nog steeds een nominale waarde van 10 cent heeft, terwijl een dubbeltje van vóór 1965 volgens Zangs voorbeeld een zilverwaarde van $6,72 had, op basis van de koers van 27 februari 2026.

De stappen geld creëren, geld ontwaarden en geld vervangen, weergegeven in een grafiek over de koopkrachtontwikkeling van de dollar, op basis van de presentatie van Lynette Zang, Rick Rule Symposium 2026 (bron: Rule Symposium; bewerking: Holland Gold).

1971 – Geld ontwaarden: de tweede ‘grote plank’ wordt vervangen. Met de Nixon-schok koppelden de VS de dollar in twee stappen los van goud, waarmee ook het einde van het Bretton Woods-systeem werd ingeluid. Nixon beloofde destijds de Amerikaanse burgers dat een dollar de volgende dag nog evenveel waard zou zijn. Dat bleek een leugen, stelt Zang. Tot aan de Nixon-schok was de dollar voor buitenlandse monetaire autoriteiten gekoppeld aan goud tegen een vaste officiële koers van $35 per troy ounce. Andere belangrijke valuta waren binnen Bretton Woods op hun beurt via vaste wisselkoersen aan de dollar gekoppeld. Nadat dit systeem was losgelaten, werd de dollar een fiatvaluta die vrijer bewoog in de internationale handel en volgens Zang in wezen is verankerd in Amerikaanse staatsobligaties, oftewel schuld. Vanaf dat moment is volgens haar sprake van sterke geldontwaarding, ofwel debasement.

2008 tot nu – Geld vervangen: Volgens Zang is geld zelf de volgende plank die wordt vervangen. Zij voorziet dat we via bitcoin, stablecoins, CBDC’s of andere cryptovaluta overgaan op digitale valuta. Dat is volgens haar beangstigend, omdat er steeds meer deuren worden geplaatst tussen jou als burger en je spaargeld. Bij iedere deur is er een instantie die toestemming of toegang moet verlenen om bij dat geld te komen.

Functies van geld verdwijnen

Zang beschrijft in haar presentatie hoe geld van fysiek goud via certificaten en bankbiljetten naar digitale valuta wordt getransformeerd. Bij iedere stap verliest het geld een van zijn monetaire functies. Zang somt de kernfuncties van geld als volgt op:

  1. Rekeneenheid (om te meten en waarderen)
  2. Ruilmiddel (om te handelen)
  3. Betaalmiddel (erkende standaard om loon mee uit te betalen)
  4. Waardeopslag (sparen met behoud van koopkracht)

Volgens Zang voldoet alleen fysiek goud aan alle vier de monetaire functies. Het kan niet onbeperkt worden bijgedrukt, is privé te bezitten, is gedecentraliseerd en valt buiten het bereik van centrale banken, commerciële banken en overheden. Met de transitie naar fiatgeld is de functie van waardeopslag door geldontwaarding volgens haar komen te vervallen. Met de transitie naar digitale valuta komt volgens Zang ook de functie van een eerlijk betaalmiddel te vervallen. Zij baseert dit op de stelling dat centrale banken geen ondergrens meer hanteren voor de rente, waardoor die volgens haar onbeperkt negatief kan worden. Hierdoor zou je salaris op het moment van uitbetalen al minder waard kunnen worden als gevolg van beleidsbeslissingen van een centrale bank.

Zang roept daarom de luisteraars in de zaal op om altijd een vorm van fysiek goud of zilver te bezitten. ‘Als je het niet kunt vasthouden, kun je het niet echt bezitten’, stelt ze.

De wolf en het goud

De Brits-Australische beleggingsstrateeg Grant Williams, oprichter van de bekende nieuwsbrief ‘Things That Make You Go Hmmm…’, nam het publiek in zijn presentatie mee de natuur in: naar het Amerikaanse Yellowstone National Park.

Keynotespreker Grant Williams tijdens het Rick Rule Symposium 2026, fotografie door Holland Gold

In de jaren negentig kwam er een voorstel om wolven te herintroduceren in het park, na ongeveer 70 jaar afwezigheid van het roofdier dat aan de top van de voedselketen staat. In die periode was er namelijk een explosie van herten en elanden, die het hele nationale park overbegraasden, met ontbossing tot gevolg. Het leidde tot de nodige protesten en commotie, maar de wolf kwam terug. Met de herintroductie van de wolf werd de hertenpopulatie onder controle gebracht. Daardoor veranderden de dieren ook hun graasroutes door het park. Open locaties waar de dieren kwetsbaar waren, zoals rivieroevers, werden gemeden. Vegetatie herstelde en andere dieren, zoals bevers en otters, keerden terug. In Williams’ weergave veranderde hierdoor zelfs de loop van rivieren, doordat herstelde vegetatie de watererosie tegenging.

Exters omgekeerde piramide, uit de presentatie van Grant Williams, Rick Rule Symposium 2026 (bron: Rule Symposium).

De wolf is, zoals je zult begrijpen, het goud; Yellowstone is een verwilderd financieel systeem met overmatige kredietgroei, schulden en speculatie, maar zonder correctiemechanisme. Goud kan de ongebreidelde overbegrazing in ons financiële systeem aan banden leggen in de vorm van een goudstandaard. Williams illustreert dit met een omkering van Exters piramide. Deze piramide visualiseert beleggingscategorieën naar risico en omvang, met goud aan de smalle basis: klein in omvang, maar volgens Williams het betrouwbaarst als waardeopslag. Williams zet goud, als de wolf, juist aan de top van het systeem. In de periode zonder de wolf ziet Williams de dollar ‘meedogenloos richting waardeloosheid marcheren’.

Koopkracht van de Amerikaanse dollar uit de presentatie van Grant Williams, Rick Rule Symposium 2026 (bron: Rule Symposium).

Geen politicus of bestuurder zal zomaar de goudstandaard herintroduceren, stelt Williams. Daarvoor moeten sociale, politieke en financiële onrust samenkomen. In 2020 zagen we met de COVID-crash zo’n samenloop, maar er werd een ongekende hoeveelheid geld in het systeem gebracht. Daardoor sloeg de crash om in een bullmarkt voor aandelen en risicobeleggingen zoals bitcoin en meme-aandelen als GameStop. Tegelijk daalden staatsobligaties sterk in waarde. De Amerikaanse staatsschuld groeide snel. Williams benadrukte dat de netto rentelasten van de federale overheid in begrotingsjaar 2025 groter waren dan het budget van het ministerie van Defensie.

Rode lijn: de Amerikaanse staatsschuld; gele lijn: dezelfde schuld uitgedrukt in troy ounces goud (31,1 gram per ounce). Uit de presentatie van Grant Williams, Rick Rule Symposium 2026 (bron: Rule Symposium).

Drukken we de staatsschuld van de Verenigde Staten uit in ounces goud in plaats van in dollars, dan zien we volgens Williams een heel andere ontwikkeling. In goud uitgedrukt is de staatsschuld veel minder sterk gestegen. Dit toont volgens hem hoe de relatieve waarde van de dollar tegenover goud is afgenomen.

“Gold tells you what your currency is worth, not the other way around.” – Grant Williams.

De belangrijkste les uit Williams’ presentatie is dat we ons denken moeten omkeren: niet de goudprijs stijgt, maar fiatvaluta’s zoals de dollar en de euro worden minder waard. Een bullmarkt in goud is dus een bearmarkt in fiatvaluta’s. Na zijn presentatie benadrukte Williams tegenover ons dat het gaat om echte waarde: niet of je goud koopt, maar of je het bezit. De goudprijs doet er in zijn denken nauwelijks toe; goud is de standaard waarmee je de rest waardeert. Alleen in goud kun je waarde behouden.

Op 8 oktober haalt Holland Gold bekende podcastgasten naar Theater Figi in Zeist voor Vrijheid & Vermogen 2026. Bekijk het programma en reserveer je ticket voor een avond over de toekomst van Nederland, Europa en je vermogen.

Altijd op de hoogte blijven van het laatste nieuws?
Ontvang wekelijks de laatste analyses over de goudmarkt, macro-economie en het financiële systeem.
Wij geven om uw privacy

U kunt uw cookie-voorkeuren instellen door de verschillende hieronder beschreven cookies te accepteren of te weigeren

Noodzakelijk

Noodzakelijke cookies helpen een website bruikbaarder te maken door basisfuncties zoals paginanavigatie en toegang tot beveiligde delen van de website mogelijk te maken. Zonder deze cookies kan de website niet goed functioneren.

Vereist
Voorkeuren

Met voorkeurscookies kan een website informatie onthouden die de manier verandert waarop de website zich gedraagt of eruit ziet, zoals uw voorkeurstaal of de regio waarin u zich bevindt.

Statistieken

Statistische cookies helpen website-eigenaren te begrijpen hoe bezoekers omgaan met websites door anoniem informatie te verzamelen en te rapporteren.

Marketing

Marketingcookies worden gebruikt om bezoekers op verschillende websites te volgen. Het is de bedoeling advertenties weer te geven die relevant en aantrekkelijk zijn voor de individuele gebruiker en daardoor waardevoller voor uitgevers en externe adverteerders.