Actuele koersen (kg): Goud €102.937 Zilver €1.202
    

Weekselectie: Het snelle geld verkoopt goud, centrale banken kopen door

De goudprijs zakte deze week naar het laagste niveau in ruim een jaar en zelfs Goldman Sachs stelde zijn verwachting naar beneden bij. Toch is dit geen verhaal van een markt die massaal uitstapt. Wie kijkt naar wie er verkoopt en wie er koopt, ziet twee soorten geld die precies tegengesteld reageren.

De Fed zet goud onder druk

Spotgoud zakte vrijdagochtend kort naar 3.531 dollar per troy ounce, het laagste niveau sinds september 2025, en noteert nu rond 3.570 dollar. Goud stevent af op een weekverlies van bijna 9%, de zwaarste week in acht maanden. Dat is ruim een derde onder het record van bijna 5.600 dollar uit januari. In euro's kost een kilo goud ca. 104.800 euro (zie hier de actuele goudprijs). De zilverprijs ging nog harder onderuit: met zo'n 42 dollar per ounce (ca. 1.220 euro per kilo) is zilver ruim een kwart goedkoper dan een maand geleden. De koersen bespraken we eerder deze week in een marktupdate; hier gaat het om de vraag wie er verkoopt en wie er koopt.

De oorzaak ligt in Washington. De Amerikaanse inflatie blijft hardnekkig: de producentenprijzen stegen in oktober met 6,5% op jaarbasis, het snelste tempo sinds 2022. Volgens de notulen die woensdag verschenen, verwachten bijna alle Fed-beleidsmakers in december een renteverhoging. Een ruime meerderheid vreest dat de inflatie blijft hangen, ook als de benzineprijzen dalen en de effecten van importheffingen en de bouw van AI-datacenters wegebben. Beleggers houden alleen nog rekening met een verhoging op 9 december: 94% kans op een kwart procentpunt, 6% op een half procentpunt. De dollar staat intussen rond het hoogste niveau in 19 maanden.

Waarom raakt dat goud? Een hogere rente maakt obligaties en spaargeld relatief aantrekkelijker dan goud, dat geen rente oplevert. Daarnaast drukt een sterkere dollar de goudprijs, die in dollars wordt genoteerd. Dat treft vooral wie in dollars rekent: een Amerikaanse belegger ziet zijn goud dalen, terwijl staatsobligaties steeds meer rente bieden. Voor een Europeaan viel het verlies iets kleiner uit, want de euro zakte deze week onder de 1,10 dollar, het laagste niveau sinds april 2025.

Wie verkoopt: het snelle geld

Noord-Amerika was in oktober de enige regio met een uitstroom uit goud-ETF’s: 512 miljoen dollar (zie grafiek 2). Amerikaanse beleggers maakten volgens de World Gold Council waarschijnlijk geld vrij na de verkoopgolf in techaandelen. Deze week herhaalde dat patroon zich: na een nieuwe, door AI gedreven koersval op de beurzen verkochten beleggers goud om verliezen elders op te vangen.

Ook westerse particulieren houden de hand op de knip. De vraag naar baren en munten was in het derde kwartaal in de VS het zwakst sinds eind 2019 en daalde in Europa met 31%. Van paniek is geen sprake: wereldwijd zakte het aanbod van gerecycled goud naar het laagste niveau in drie jaar.

En de verkoopdruk is volgens Goldman Sachs nog niet voorbij: trendvolgende fondsen en macrofondsen kunnen door hun verliesgrenzen gedwongen worden te verkopen, wat dalingen versterkt.

Wie koopt: het geduldige geld

Aan de andere kant van de markt staan de centrale banken. Zij kochten in het derde kwartaal netto 321 ton goud, 42% meer dan een jaar eerder en ruim boven het vijfjaarsgemiddelde van 227 ton per kwartaal. Het was hun sterkste kwartaal sinds eind 2024.

Grafiek 1. Bron: World Gold Council, Gold Demand Trends Q3 2026.

De grafiek toont hoe zij werken. Toen goud in het eerste kwartaal piekte, kochten centrale banken nauwelijks: 58 ton. Zodra de prijs daalde, stapten ze weer in. De World Gold Council meet een sterk negatief verband: hoe slechter het kwartaal voor goud, hoe meer zij kopen.

China gaat voorop, zoals we vorige week al schreven. De Chinese centrale bank kocht in oktober bijna 26 ton, de 24e maand op rij, terwijl de goudprijs die maand ruim 6% daalde.

Niet alle centrale banken kopen. Rusland verkocht in het derde kwartaal 19 ton; Rusland en Turkije samen verkochten dit jaar netto zo'n 140 ton. En ongeveer 63% van de aankopen in het derde kwartaal werd niet officieel gemeld.

Ook een deel van de beleggers denkt op lange termijn. Europese en Aziatische goud-ETF's kregen in oktober forse instroom, terwijl de goudprijs die maand daalde. Wereldwijd stroomde er voor de vierde maand op rij geld naar goud-ETF’s. In oktober ging het om 2,7 miljard dollar en steeg het goudbezit naar een record van 4.275 ton.

Grafiek 2. Bron: World Gold Council, Gold ETF Flows oktober 2026.

Europeanen kopen volgens de World Gold Council uit zorg over politiek en overheidsfinanciën. Wel geldt het record voor het aantal tonnen; in dollars daalde de waarde van het ETF-bezit met zo'n 6%. De cijfers lopen tot eind oktober: of Europeanen ook de daling van november uitzitten, blijkt pas begin december.

Wat ziet het geduldige geld?

Centrale banken denken niet in kwartalen maar in decennia. Volgens de World Gold Council zijn spreiding en risicobeheer hun belangrijkste drijfveren, niet de koers van de dag. Onze interpretatie: in een wereld waarin overheden steeds meer lenen en reserves in andermans valuta een politiek risico zijn geworden, is goud juist aantrekkelijk omdat het geen schuld van een ander land is.

Goldman: pijn nu, steun later

Precies die tweedeling staat centraal in de nieuwe goudvisie van Goldman Sachs. De zakenbank verlaagde binnen een maand twee keer haar koersdoel voor eind 2027: eerst van 5.400 naar 4.800 dollar, deze week naar 4.650 dollar. Het scenario dat de bank eerder als somber bestempelde, is nu het basisscenario.

Grafiek 3. Bron: Goldman Sachs en Morgan Stanley via investingLive en BigGo Finance

De reden is de rente. Goldman verwacht na december nog een verhoging in maart 2027 en pas eind 2027 een eerste verlaging. De markt is zelfs strenger: die prijst tot september volgend jaar drie à vier verhogingen in. Zolang dat zo blijft, houdt het snelle geld afstand. Of de markt gelijk krijgt, is de vraag: Jack Hoogland betoogde gisteren dat beleggers te veel renteverhogingen inprijzen, nu de olieprijs sinds eind oktober flink is gedaald.

Waarom verwacht Goldman dan toch een hogere koers? Antwoord: door het geduldige geld.

De bank rekent op zo'n 60 ton aan aankopen door centrale banken per maand, dit jaar en volgend jaar. Dat is een eigen, voorzichtiger schatting dan die van de World Gold Council. Op die basis ligt haar koersdoel van 4.650 dollar nog altijd zo'n 30% boven de huidige koers. Een nieuw record verwacht Goldman pas over ongeveer twee jaar: 5.600 dollar eind 2028.

Kort samengevat: de rente bepaalt de koers op korte termijn, de centrale banken de richting op lange termijn.

Geen harde bodem, wel een koper die terugkomt

Is de daling daarmee voorbij? Niet per se. De World Gold Council waarschuwt zelf dat het koopgedrag van centrale banken te wisselend is om een harde bodem onder de prijs te leggen. Zolang de Fed de rente verhoogt en de dollar sterk blijft, kan goud verder dalen.

De geschiedenis biedt wel enig houvast. Katusa Research keek naar de vijf midterm-jaren sinds 1978 waarin de Fed de rente verhoogde of net pauzeerde. Een jaar na de verkiezingen stond goud in vier gevallen hoger en in één geval (1994) gelijk; de mediane stijging was bijna 21%. Het is een kleine steekproef en het verleden biedt geen garantie, maar het past bij dit verhaal: renteverhogingen drukken goud vooral op korte termijn.

Bovendien rekenen beleggers op blijvend hoge inflatie: de Amerikaanse inflatieverwachting voor tien jaar, zoals die op de financiële markten wordt geprijsd, stond eind oktober op het hoogste punt in 19 jaar. Geen wonder, want de geldkraan staat nog open: ondanks de renteverhogingen groeide de Amerikaanse geldhoeveelheid (M2) in september met 5,7% op jaarbasis, het snelste tempo sinds mei 2022, tot 23.400 miljard dollar.

De balans van de Fed loopt sinds december 2025 zelfs weer op. De Fed maakt geld dus duurder, maar laat de hoeveelheid ervan gewoon groeien (lees ook: Wordt alles duurder, of wordt je geld minder waard?).

Renteverhogingen remmen zo hooguit de prijsstijgingen af. De oorzaken blijven: een groeiende geldhoeveelheid, oplopende staatsschulden en dure energie. Tegen precies dat soort geldverlies biedt goud van oudsher bescherming.

Wie goud of zilver bezit als verzekering, wordt in een fase als deze op de proef gesteld. Het snelle geld vertrekt bij elke renteverhoging.

Het geduldige geld blijft en koopt bij. De vraag is dus niet waar de koers morgen staat, maar waarom de partijen met de langste horizon juist nu blijven kopen.

Kijk ook eens een keer op ons YouTube kanaal  

Namens Holland Gold interviewen Paul Buitink en Yael Potjer verschillende economen en experts op macro-economisch gebied. Het doel van de podcast is om de kijker een beter beeld en houvast te bieden in een steeds sneller veranderend macro-economisch en monetair landschap. Klik hier om te abonneren. 

Altijd op de hoogte blijven van het laatste nieuws?
Ontvang wekelijks de laatste analyses over de goudmarkt, macro-economie en het financiële systeem.
Wij geven om uw privacy

U kunt uw cookie-voorkeuren instellen door de verschillende hieronder beschreven cookies te accepteren of te weigeren

Noodzakelijk

Noodzakelijke cookies helpen een website bruikbaarder te maken door basisfuncties zoals paginanavigatie en toegang tot beveiligde delen van de website mogelijk te maken. Zonder deze cookies kan de website niet goed functioneren.

Vereist
Voorkeuren

Met voorkeurscookies kan een website informatie onthouden die de manier verandert waarop de website zich gedraagt of eruit ziet, zoals uw voorkeurstaal of de regio waarin u zich bevindt.

Statistieken

Statistische cookies helpen website-eigenaren te begrijpen hoe bezoekers omgaan met websites door anoniem informatie te verzamelen en te rapporteren.

Marketing

Marketingcookies worden gebruikt om bezoekers op verschillende websites te volgen. Het is de bedoeling advertenties weer te geven die relevant en aantrekkelijk zijn voor de individuele gebruiker en daardoor waardevoller voor uitgevers en externe adverteerders.