In september kochten beleggers via ETF’s netto $10 miljard aan fysiek goud bij. Centrale banken kochten in dezelfde maand volgens voorlopige cijfers ongeveer 63 ton fysiek goud. Belangrijke drijfveren zijn de verslechterende fiscale situatie van landen zoals het Verenigd Koninkrijk en Frankrijk, maar ook diversificatie van valuta naar goud. Toch daalt de goudprijs. Hoe kan dit?
Het is opvallend om te zien hoe de goudprijs daalt terwijl beleggers juist posities in goud-ETF’s uitbreiden. Een goud-ETF is een beursgenoteerd fonds dat fysiek goud in een kluis aanhoudt en zo de goudprijs volgt. In september groeide de goudvoorraad van deze fondsen volgens de World Gold Council wereldwijd met 67 ton, terwijl de goudprijs 8,5% daalde. Volgens Bloomberg zette deze trend ook begin oktober nog door.
Goud-ETF’s lopen op, uitgedrukt in de tonnen aan goud die zij aanhouden. Dit terwijl de goudprijs juist onder druk staat. (Bron: Bloomberg).
Volgens de World Gold Council voegden beleggers in september voor $10 miljard aan goud toe in ETF’s. Nog een opvallende verandering is te zien in wie de goud-ETF’s koopt. Het aandeel van Noord-Amerika en met name Europa neemt plots toe.
Instroom in goud-ETF’s per kwartaal, in staafdiagram uitgesplitst per regio. Daarnaast zijn de maanden juli, augustus en september apart getoond. Noord-Amerika (donkerblauw) en Europa (groen) maken het grootste deel van de aankopen uit, terwijl Azië (roze) in het vierde kwartaal van 2025 ongeveer even veel kocht als Noord-Amerika en in het eerste kwartaal van 2026 de grootste koper was. (Bron: World Gold Council).
Ook centrale banken blijven volop goudreserves toevoegen. Op basis van voorlopige berekeningen zou in september netto ongeveer 63 ton goud zijn aangekocht. Dit zijn de grootste aankopen in één maand sinds november 2024, schrijft de Financial Times.
Polen is dit jaar volgens de World Gold Council de grootste koper, met 98 ton tot en met augustus. Het gaat daarbij vooral om langetermijndoelen voor de reserves. China volgt op de voet en kocht in september 23 ton, het meeste in één maand sinds oktober 2023. Zakenbank CIBC ziet centrale banken hun reserves spreiden, weg van de dollar. Rusland vormt een uitzondering op deze trend. Rusland verkocht in september 6,2 ton om zijn begrotingstekort te financieren.
Op het FT Precious Metals Symposium voorspelden diverse sprekers nieuwe prijsrecords voor goud in de komende twee jaar. Charlotte Yonge van Troy Asset Management verwacht een nieuw record zelfs al binnen 12 tot 18 maanden. Een van de belangrijkste redenen is dat goud bescherming (een hedge) biedt tegen verslechterende overheidsfinanciën.
Peter Marrone, voorzitter en CEO van mijnbouwbedrijf Allied Gold, stelt dat beleggers zich zouden moeten afvragen of “we aan het begin staan van een financiële crisis”.
“Het lijkt erop dat we aan de vooravond staan van een financieel kantelpunt,” aldus Marrone. Nu de macro-economische omstandigheden onzekerder worden, investeren family offices (beleggingskantoren die het vermogen van één of enkele zeer vermogende families beheren) volgens hem steeds meer in fysiek goud. Vermogende beleggers “diversifiëren weg van staatsobligaties en kiezen in plaats daarvan voor goud,” voegde Marrone eraan toe.
Er kunnen diverse redenen worden aangewezen voor deze plotse diversificatie. Goud kan een hedge zijn tegen een mogelijke AI-bubbel, maar is belangrijker nog een bescherming tegen uit de hand lopende staatsschulden. Het zal niemand ontgaan zijn dat de situatie in Frankrijk penibel is.
De rente op Franse 10-jaarsobligaties loopt steeds verder uit op de Duitse. Het verschil bedraagt nu bijna 1,6 procentpunt. (Bron: Bloomberg).
Woensdag bereikte de Franse 10-jaarsrente 5%, voor het eerst sinds 2002, terwijl een verdeeld parlement de begroting maar niet rond krijgt. “Ook als de begroting erdoor komt, blijven beleggers zich zorgen maken over de bredere tekenen van haperend begrotingsbeleid en politieke versnippering,” zegt Pooja Kumra, rentestrateeg bij Toronto-Dominion Bank.
Ondanks alle positieve signalen voor goud wordt de fysieke markt momenteel overschaduwd door de papieren markt. De handel op de termijnmarkt is vele malen groter dan de aankopen door ETF’s en centrale banken. In september werd er volgens de World Gold Council gemiddeld $423 miljard per dag aan goud verhandeld, waarvan $187 miljard op beurzen zoals COMEX. De ETF-instroom van die hele maand ($10 miljard) is nog geen 3% van één handelsdag.
Op de termijnmarkt worden contracten op toekomstige levering verhandeld, vaak met een kleine inleg, en daar wordt de prijs op korte termijn vooral bepaald. In september verkleinden beleggingsfondsen op de Amerikaanse termijnbeurs COMEX hun posities met 84 ton, zo’n $12 miljard, meer dan de hele ETF-instroom. Die verkopen hebben volgens de WGC ‘waarschijnlijk bijgedragen’ aan de prijsdaling.
Daarnaast heeft goud last van drie vormen van tegenwind. Ten eerste de hoge rente. De Amerikaanse 10-jaarsrente steeg in september naar 5,3%. Goud levert zelf geen rente op, dus hoe meer obligaties opleveren, hoe minder aantrekkelijk goud relatief wordt.
Goud tegenover de reële rente: het rendement op Amerikaanse 10-jaarsobligaties na inflatie (TIPS) in geel, de goudprijs in zwart. Gecorrigeerd voor inflatie is de 10-jaarsrente van ruim 5% zo’n 2,75%. Hoe hoger de reële rente, hoe meer druk op goud. (Bron: Bloomberg).
Ten tweede zijn de verwachtingen rond de Fed omgeslagen. De Amerikaanse centrale bank verhoogde in september de rente, en sinds de hoger dan verwachte inflatiecijfers van 14 oktober rekenen markten op meer. Voor het rentebesluit van 28 oktober wordt nog een pauze verwacht, maar voor december prijzen markten volgens de CME FedWatch-tool ongeveer 85% kans op een nieuwe verhoging in.
Ten derde de olieprijs. Na dodelijke Houthi-aanvallen in Saudi-Arabië steeg Brent donderdagochtend naar ruim $111 per vat. “Hogere energieprijzen doen de inflatievrees herleven en houden de dreiging van verdere Fed-verkrapping levend, wat de aantrekkingskracht van goud als veilige haven afzwakt,” zegt Hebe Chen van Vantage Global Prime.
Goudkoers van maandag 19 oktober tot donderdag 22 oktober 12:27, in euro per kilo. Deze week verloor goud in euro’s 1,63%. (Bron: Holland Gold).
De komende tijd zijn dit een aantal belangrijke data om in de gaten te houden: