De goudmarkt werd in het tweede kwartaal gedomineerd door een sterk toegenomen vraag naar beleggingsgoud en goud-ETF's, terwijl de vraag naar gouden sieraden in belangrijke afzetmarkten als China en India aanzienlijk daalde. Een toenemend aanbod van sloopgoud zorgde netto voor een klein overschot in de wereldwijde goudmarkt, zo concludeert onderzoeksbureau Thomson Reuters GFMS in haar nieuwste kwartaalrapport over de goudmarkt.

Meer vraag naar goud-ETF's

Een vlucht naar veilige havens zorgde in de eerste helft van dit jaar voor een indrukwekkende stijging van de goudprijs. Het edelmetaal werd bijna 25% meer waard, omdat beleggers op grote schaal hun toevlucht zochten in beleggingsgoud en goud-ETF's. In het tweede kwartaal voegden deze beleggingsfondsen wereldwijd 232 ton goud aan hun voorraden toe, nadat ze in het eerste kwartaal ook al 336 ton goud van de markt haalden. Een opmerkelijke trendverschuiving, als je bedenkt dat de vraag naar dit soort beleggingsproducten de afgelopen twee jaar vrijwel uitsluitend negatief was.

Volgens Thomson Reuters GFMS profiteerde goud niet alleen van een vlucht naar veilige havens, maar ook van de toename van negatieve rente in de wereld. Daardoor is het minder kostbaar om goud aan te houden in plaats van andere beleggingen die wel rente of dividend opleveren. Ook de Brexit heeft een vlucht richting goud veroorzaakt, maar de totale impact daarvan zal pas in het het volgende kwartaalrapport zichtbaar worden.

Brexit gaf stimulans aan de goudprijs (Bron: Thomson Reuters GFMS)

Goud stroomt terug naar Westen

Schreven we de afgelopen jaren nog over de onafgebroken stroom van goud van West naar Oost, nu zien we een omgekeerde beweging. Dit jaar is niet China of India waar het meeste goud naartoe stroomt, maar het Verenigd Koninkrijk. Dat komt omdat veel goud-ETF's hun fysieke goudvoorraad in Londen aanhouden, namelijk in de vorm van 400 troy ounce 'Good Delivery' goudstaven. Die werden op grote schaal ingevlogen om de voorraden van ETF's weer aan te vullen. De afgelopen jaren hebben deze exchange traded funds nog honderden tonnen goud moeten liquideren.

Beleggers stappen dit jaar weer in goud-ETF's (Bron: Thomson Reuters GFMS)

Minder gouden juwelen in Azië

Terwijl de vraag naar goud onder met name Westerse beleggers is toegenomen laat de goudmarkt in China en India het juist afweten. In China werden er in het tweede kwartaal bijvoorbeeld 31% minder gouden sieraden verkocht dan een jaar geleden, terwijl de Indiase goudmarkt zelfs een daling van 56% liet zien. Dat zijn ongekende percentages, die deels te verklaren zijn doordat juweliers hun voorraden afbouwden. Dat gebeurde in India op een zodanig grote schaal dat het goud daar de afgelopen maanden voor minder dan de wereldwijde spotprijs verkocht werd. Wereldwijd zakte de vraag naar gouden sieraden in het tweede kwartaal met 27% ten opzichte van dezelfde periode van vorig jaar.

Vraag naar gouden sieraden sterk afgenomen (Bron: Thomson Reuters GFMS)

Indiase goudmarkt in lagere versnelling (Bron: Thomson Reuters GFMS)

Goudmijnen verlagen productiekosten

De goudmijnsector produceerde in het eerste kwartaal van dit jaar 744 ton goud, vergelijkbaar met de productie in dezelfde periode van vorig jaar. Door de relatief lage goudprijs werden de goudmijnen gedwongen hun kosten omlaag te brengen. En met succes, want de volgende grafiek uit het rapport laat zien dat de goudmijnsector haar kosten verder omlaag heeft weten te brengen. Combineer de lage productiekosten met de stijging van de goudprijs en je begrijpt waarom de aandelen van goudmijnen dit jaar al meer dan verdubbeld zijn in waarde.

Volgens berekeningen van Thomson Reuters wisten de goudmijnen in het eerste kwartaal van dit jaar hun productiekosten met 9% te verlagen tot een 'total cash cost' van $634 per troy ounce. Gunstige wisselkoerseffecten en de daling van de olieprijs leverden een significante bijdrage aan de lagere kostprijs. De 'total cash cost' dient overigens niet verward te worden met de veel hogere 'all in sustaining cash costs', waarin ook overheadkosten en exploratiekosten zijn meegenomen.

Goudmijnen verlagen productiekosten (Bron: Thomson Reuters GFMS)