Marktupdate: Rente voor overheden door het dak

De Amerikaanse staatsschuld stijgt naar $40 biljoen, maanden eerder dan verwacht, mede door de weggevallen inkomsten uit Trumps importtarieven. Die waren immers door rechters teruggedraaid. De 30-jaarsrente voor Amerikaanse staatsobligaties klom dinsdag (18-8) tot boven 5,33%, het hoogste niveau sinds 2007. Wat zijn de effecten op goud en zilver?

Hoge rente op staatsschulden vergroot begrotingstekorten

Het zijn en blijven duizelingwekkende getallen. De Amerikaanse staatsschuld zal naar verwachting de grens van $40 biljoen doorbreken. Uitgeschreven komt dit neer op €34.488.000.000.000,00. Lastiger voor overheden zoals die van de Verenigde Staten, maar ook die van Groot-Brittannië, Duitsland, Japan en Frankrijk, is dat ook de rente op hun obligaties oploopt. Beleggers verlangen een steeds hogere vergoeding voor onder meer de inflatie-, looptijd- en begrotingsrisico’s.

Voor de Verenigde Staten zijn de oplopende rentelasten ook een belangrijke reden voor het oplopende begrotingstekort. In dit begrotingsjaar bedragen de rentelasten tot nu al $1,17 biljoen, een stijging van 15% ten opzichte van vorig jaar.

Rente op langlopende staatsobligaties in Amerika (geel), GB (zwart), Frankrijk (grijs) en Japan (blauw) lopen gestaag op sinds 2021. (Bron: Bloomberg).

Anshul Pradhan van Barclays stelt dat niet zozeer de inflatieverwachtingen de oorzaak zijn, maar dat er drie andere factoren spelen:

1. Amerikaanse begrotingstekort: De vooruitzichten van het Amerikaanse begrotingstekort zijn, zoals hiervoor al beschreven, niet positief.
2. Leningen voor AI-investeringen: Bedrijven als Alphabet (Google) en Meta (Facebook) sluiten enorme leningen af en geven bedrijfsobligaties uit om ontwikkelingen op het gebied van AI te bekostigen. Dat zorgt voor een sterke concurrentie op de obligatiemarkt. Deze bedrijfsobligaties betalen mogelijk ook een hogere rente.
3. Investeerders trekken weg: Traditioneel trouwe kopers van Amerikaanse staatsobligaties, zoals centrale banken en institutionele beleggers uit Japan, China en Groot-Brittannië, bouwen recent hun posities weer af. De totale positie in VS-schuldpapieren van buitenlandse obligatiehouders daalde van $9,371 biljoen in mei naar $9,299 biljoen in juni.

Een bijkomend effect is dat pensioenfondsen internationaal hun focus verschuiven van (staats)obligaties naar aandelen en andere effecten. Ons eigen pensioenstelsel dat recent op de schop ging is hier een goed voorbeeld van. Nederland heeft een van de grootste pensioensectoren in Europa en deze zet vanaf eind 2025 tot wel €125 miljard aan staatsobligaties in de verkoop.

Wat is het effect op goud en zilver?

Goud- en zilverkoersen corrigeerden als reactie op de oplopende rentes. “Stijgende rentes op Amerikaanse staatsobligaties verhogen voor goud de opportuniteitskosten van het aanhouden van een belegging die zelf geen rendement oplevert,” aldus Ewa Manthey, grondstoffenstrateeg bij ING Bank.

Goudkoers afgelopen zeven dagen.

Hoewel dit de goud- en zilverkoersen op de korte termijn drukt, zijn de onderliggende processen mogelijk gunstig voor de edelmetalen, stelt Ole Hansen van Saxo Bank. In aanvulling op de punten die hiervoor al zijn beschreven, is er ook nog de zorg over hoe goed economieën nog bestand zijn tegen aanbodschokken uit de energiesector. Hoe langer de situatie rond Hormuz aanhoudt, hoe meer tanende oliereserves en stijgende prijzen hun tol gaan heffen. Dit valt samen met zorgen over overheidsuitgaven en oplopende begrotingstekorten.

“Een dergelijke achtergrond zou juist een ongebruikelijke, maar mogelijk gunstige omgeving voor goud creëren, waardoor de historisch negatieve relatie tussen goud en de rente op Amerikaanse staatsobligaties verder kan verzwakken,” stelt Hansen tegenover Bloomberg. Hiermee bedoelt hij feitelijk dat de relatie die Manthey bij ING legt tussen goud, rente en opportuniteitskosten, doorbroken kan worden als de zorgen om overheidstekorten toenemen.

“We hebben inmiddels zoveel schulden dat we ons nauwelijks hogere rentes kunnen veroorloven, omdat de rentelasten op die schuld dan sterk oplopen.” ­– Ole Hansen, tegenover Kitco.

Goud consolideert rond het 100-daagse gemiddelde. Het 200-daagse gemiddeld schommelt rond de $4.500 per troy ounce goud. (Bron: Bloomberg).

Voordat we goud verder zien uitbreken, moet het gele metaal eerst boven de $4.500 per troy ounce (31,1 gram) komen, voorziet Hansen. Daarvoor moet de koers boven het 200-daagse voortschrijdend gemiddelde uitkomen. Naast dit technische doel zal goud waarschijnlijk een einde aan de oorlog met Iran en een afkoelende inflatie nodig hebben om verder te stijgen. Als aan die voorwaarden wordt voldaan, acht Hansen een goudkoers van $5.000 per troy ounce (€4.300) voor het einde van het jaar zeer waarschijnlijk.

Dit ligt in lijn met de recente analyse van de Amerikaanse bank Wells Fargo, die tegen eind 2026 een koersdoel van $4.900 tot $5.100 aanhoudt.

Belangrijke data om in de gaten te houden:

-              Woensdag 19 augustus, 20:00 uur Nederlandse tijd: de notulen van de Amerikaanse centrale bank, de Federal Reserve, worden vrijgegeven. Markten zullen uitkijken naar hints die wijzen op een renteverhoging of -verlaging.

-              Volgende week, 27 t/m 29 augustus: dan vindt het Jackson Hole-symposium van de Fed plaats, waar voorzitter Kevin Warsh op 28 augustus een toespraak zal houden. Zoals we vorige week beschreven, vormde de toespraak van zijn voorganger Powell vorig jaar het startschot voor een rally in goud.