9.3
8.064 reviews
Nederlands
NL
Ondanks de sancties van Westerse landen kan Rusland nog steeds volop goud exporteren. Sinds de oorlog in Oekraïne hebben Westerse landen veel actie ondernomen tegen Rusland. Zo zijn Russische tegoeden bevroren en zijn er reisverboden ingesteld door de EU en de VS. Rusland wendde zich aanvankelijk tot Dubai nadat het niet meer welkom was op de London Bullion Market Association om goud te verhandelen. Onlangs schreef Bloomberg echter dat Rusland zich steeds meer focust op de haven van Hongkong voor de export van goud. Waarom handelt Rusland nu vaker via China, in plaats van via Dubai?
Vorig jaar beschreven we al hoe Rusland de Westerse sancties omzeilde. Russisch goud kon via Dubai nog steeds in Europa verhandeld worden, ook nadat er sancties waren ingevoerd door Westerse landen. Dubai was al langer een belangrijk knooppunt voor de goudhandel. Veel goud uit Afrika werd naar Dubai vervoerd om daar geraffineerd te worden. De toename van de goudexport vanuit de Verenigde Arabische Emiraten (VAE) in maart 2022 gaf reden aan te nemen dat ook Rusland gebruik maakte van Dubai na de Westerse sancties. Doordat het goud in Dubai werd omgesmolten, was het niet meer te herleiden naar Rusland en kon het ook naar Europa vervoerd worden. Zoals te zien in de onderstaande figuur nam de export van goud van VAE naar Zwitserland toe na het uitbreken van de oorlog.
De handel via Dubai komt nu echter onder druk te staan, doordat het toezicht op de markt wordt aangescherpt. De Financial Action Task Force (FATF), de partij die waakt voor zaken omtrent witwassen en financiering van terrorisme, bemoeit zich de afgelopen tijd steeds meer met de markt in Dubai. Al in maart 2022 zette de FATF de Verenigde Arabische Emiraten op de grijze lijst. Landen op de grijze lijst worden beter in de gaten gehouden door een vermoeden van witwaspraktijken. De Verenigde Arabische Emiraten besloten daarop actie te ondernemen. Niet alleen betalingen via banken, ook contante betalingen worden nu scherper in de gaten gehouden en dat maakt het betalen van Russische exporteurs lastiger. Hoewel Rusland in 2022 nog 96,4 ton goud naar de VAE vervoerde, is dat in 2023 sterk afgenomen, zo schreef Bloomberg.
Het aangescherpte toezicht op de markt in Dubai heeft de haven van Hongkong geen windeieren gelegd. De haven was al lange tijd belangrijk voor de handel van China en er werd veel goud verhandeld via de haven. Nu Londen en Dubai wegvallen, lijkt Hongkong een logisch alternatief voor Russische goudhandelaren. In 2023 werd er al 68 ton goud verhandeld via de haven in Hongkong en dat is vier keer zoveel als over het hele jaar 2022.
Rusland is de op één na grootste producent van goud in de wereld. Het land produceerde in 2022 bijna 325 ton goud. Daarnaast versterkt de Russische centrale bank de goudgoudreserves. We schreven in oktober al dat de Russische centrale bank begin dit jaar werd gedwongen goud te verkopen om het begrotingstekort te dekken. In augustus hebben de Russen hun goudvoorraad weer op peil gebracht. In september voegde de Russische centrale bank opnieuw goud toe aan de reserves. Naast Rusland versterken ook landen als China, Polen, India en Singapore hun goudvoorraad. Daarmee spelen de landen in op de geopolitieke onrust van de afgelopen jaren.
Het bovenstaande laat zien dat er wat aan te merken valt op de effectiviteit van de sancties die het Westen heeft afgekondigd. Rusland weet sancties vrij makkelijk te omzeilen, aangezien er nog veel landen zijn die geen sancties hebben ingevoerd. China helpt Rusland met het omzeilen van de sancties en krijgt er goedkope energie voor terug. China is nu de grootste importeur van Russisch gas. China en Rusland intensiveren handelsrelaties, maar ook India speelt in op de situatie en kocht lange tijd Russisch gas tegen voordelige prijzen. Hoewel de afzet voor de Russen afneemt nu de EU af wil van Russisch gas, is de omzet door de hoge energieprijzen de afgelopen zomer gestegen.
De inkomsten voor Rusland uit de verkoop van fossiele brandstoffen. (Bron; energyandcleanair)
De situatie van Rusland werd ook uitgelicht op het evenement van Holland Gold door Tom Sauer. Volgens Sauer ligt de steun voor Oekraïne namelijk genuanceerder. ‘Het Westen ziet Putin als dader en Oekraïne als slachtoffer. De oplossing van het Westen is volledig achter Oekraïne te gaan staan, denkende dat de hele wereld achter ons staat, maar dat is niet zo. China doet niet mee, India doet niet mee en dat geldt ook voor Afrika en Latijns Amerika’.
Daar komt nog bij dat verschillende landen nu op zoek gaan naar alternatieven voor dollars en euro’s. Na het begin van de oorlog zijn de tegoeden van de Russische centrale bank bevroren. Deze tegoeden hadden een waarde van ruim 300 miljard euro. In een vorig stuk schreven we dat Rusland daarom steeds meer transacties doet in de Chinese renminbi. Ook flirtten de BRICS-landen afgelopen zomer met het idee van een eigen BRICS-munt.
De wereld kan zich zo langzaam naar een multipolaire wereld bewegen die eerder ook werd beschreven door econoom Zoltan Pozsar. De econoom zag een wereld voor zich waarin niet één munt meer dominant is, maar waar verschillende regio’s verschillende munten gebruiken. Europa en Amerika houden in een dergelijk scenario vast aan de dollar, maar landen in Afrika of Azië kunnen overgaan op de renminbi.
De euro verliest terrein, terwijl de dollar sterk blijft. (Bron; Macrobond)
Nu lijkt een dergelijk scenario echter nog niet te gebeuren. Het aandeel van de euro in het SWIFT-systeem heeft forse klappen moeten incasseren, maar er worden meer transacties afgerond in dollars, zoals te zien in de bovenstaande figuur. Een mogelijke verklaring voor het afnemend gebruik van de euro is de economische tegenwind op ons continent. Vooral de Duitse industrie heeft het momenteel moeilijk. Binnenkort gaan we verder in op de problemen in Europa met Frank Knopers. Daarentegen is de economische groei in Amerika erg sterk. Ook is de overgang naar een andere munt een proces dat lang duurt. Het wordt dus interessant om te zien of de dollar inderdaad meer terrein zal verliezen, of dat de dollar nog wel even dominant blijft.
Wilt u weten wat de goudprijs op dit moment doet? Bekijk dan onze koerspagina.
