Zwitserse centrale bank profiteert van negatieve rente en goud

 

De Zwitserse centrale bank heeft in het derde kwartaal goed verdiend aan negatieve rente en de stijgende goudprijs. Dat schrijft ze in haar nieuwste kwartaalrapport. Door een hogere goudprijs steeg de waarde van de goudvoorraad met 109,5 miljoen Zwitserse frank. Negatieve depositorente, die banken betalen over hun overtollige reserves, leverde de centrale bank ongeveer 250 miljoen frank op.

Ondanks deze meevallers leed de centrale bank verlies, omdat de waarde van bezittingen in vreemde valuta daalden. Ook steeg de Zwitserse frank in waarde ten opzichte van andere valuta die de centrale bank op haar balans heeft. Daardoor leed de centrale bank per saldo over het derde kwartaal een verlies van bijna 2 miljard Zwitserse frank.

Winst/verliesrekening Zwitserse centrale bank (Bron: SNB)

Balanstotaal Zwitserse centrale bank

De Zwitserse centrale bank heeft sinds het uitbreken van de financiële crisis in 2008 op verschillende momenten ingegrepen om de waarde van de munt te stabiliseren. De Zwitserse frank staat bekend als vluchthaven in tijden van crisis, met als gevolg dat de munt steeds duurder werd. Om te voorkomen dat de munt te duur wordt heeft de centrale bank op grote schaal haar eigen munt op de markt gebracht en omgewisseld voor vreemde valuta, zoals euro's en Amerikaanse dollars. Zo steeg het balanstotaal van minder dan 200 miljard Zwitserse frank in 2008 naar meer dan 1 biljoen frank nu.

Om deze cijfers in perspectief te plaatsen, in 2001 vertegenwoordigde de goudvoorraad van Zwitserland ongeveer 30% van de totale balans van de centrale bank. Nu is dat nog maar 5%, ondanks de forse stijging van de goudprijs over de afgelopen twintig jaar. Nu bestaan de reserves voor het grootste deel uit vreemde valuta, die zijn verkregen via verschillende opkoopprogramma's. Deze valutareserves bestonden tot 2012 voor het grootste gedeelte uit staatsobligaties, maar sindsdien heeft de centrale bank ook steeds meer aandelen en bedrijfsobligaties aan haar balans toegevoegd. De centrale bank is dus meer op een hedgefonds gaan lijken, met miljardenposities in de grootste S&P 500 bedrijven. Onderstaande grafieken brengen dit goed in beeld.

Het balanstotaal van de Zwitserse centrale bank is explosief toegenomen

De valutareserves bestaan voor het grootste deel uit euro's en dollars

Sinds 2012 koopt de centrale bank ook steeds meer aandelen en bedrijfsobligaties

Zwitserse centrale bank is grootaandeelhouder in de populaire Amerikaanse techbedrijven

Van wie is de Swiss National Bank?

De Zwitserse centrale bank is eigendom van de verschillende Zwitserse regio's (de zogeheten kantons) en van aandeelhouders. De aandelen van de centrale bank worden vrij verhandeld op de beurs, wat betekent dat iedereen voor een klein gedeelte eigenaar kan worden van de centrale bank. De koers van het aandeel begon vanaf 2017 opeens hard te stijgen, toen meer beleggers ontdekten dat ze in de centrale bank konden investeren. Het is niet gebruikelijk voor centrale banken om aandelen uit te geven. De gekte rondom het aandeel bereikte in het voorjaar van 2018 een hoogtepunt, toen de koers van het aandeel tot boven de 8.000 frank steeg. Op het moment van schrijven ligt de koers rond de 5.000 frank per aandeel.

Deze bijdrage is afkomstig van Geotrendlines